ARDUINO VA INFRAQIZIL SENSORLAR ASOSIDAGI AVTONOM CHIZIQQA ERGASHUVCHI ROBOT - Ziyamuxammedova U.A; Turobjonov S.B; Djaxangerov T.S (TADQIQOTLAR, 2025)
Annotatsiya: Ushbu maqolada Arduino Uno mikrokontrolleridan foydalangan holda avtonom chiziqqa ergashuvchi robotning dizayni, ishlab chiqilishi va baholanishi batafsil yoritilgan. Robot oldindan belgilangan chiziq bo‘ylab harakatlanadi; bunda u yo‘lni aniqlash uchun infraqizil (IR) sensorlardan va motorlarni boshqarish uchun proporsional-integral-differentsial (PID) nazorat algoritmidan foydalanadi. Robotning apparat qismi Arduino Uno, IR sensorlar, doimiy tok (DC) motorlari va ixcham shassisga o‘rnatilgan L298N motor drayveridan iborat. Arduino IDE muhitida ishlab chiqilgan dasturiy ta’minot sensor ma’lumotlarini qayta ishlaydi, robotning belgilangan yo‘l va joriy holati o‘rtasidagi xatolikni hisoblaydi va PID algoritmi yordamida uni minimallashtiradi. Turli yo‘l shakllarida o‘tkazilgan keng qamrovli tajribalar robotning chiziq bo‘ylab harakatlanishda yuqori aniqlik va barqarorlikka ega ekanligini ko‘rsatdi. PID kontrolleri tomonidan motor tezliklarining dinamik moslanishi robotga murakkab yo‘nalishlarni samarali bosib o‘tishga imkon berdi va an’anaviy chegaraviy usullarga nisbatan ustunlikni namoyish etdi. Ushbu tadqiqot robotning avtomatlashtirilgan boshqaruvli transport vositalari (AGV), sanoat avtomatizatsiyasi va ta’limiy vositalardagi qo‘llanilish imkoniyatlarini yoritib beradi. Tadqiqot natijalari chiziq bo‘ylab harakatlanuvchi robotlar samaradorligini oshirishda PID boshqaruv tizimining yuqori samara berishini tasdiqlaydi va bu yo‘nalishda kelgusidagi innovatsiyalar uchun zamin yaratadi.