TIL VA TAFAKKUR MUNOSABATI: INSON NUTQI ORQALI TAFAKKURNING SHAKLLANISHI - Yolchiyev Kamronbek (TADQIQOTLAR, 2025)
ANNOTATSIYA Ushbu tezis til va tafakkur o‘rtasidagi fundamental munosabatlarni, xususan, tilning inson tafakkurini shakllantirishdagi o‘rnini o‘rganishga qaratilgan. Unda tilning oddiy  muloqot  vositasi  emas,  balki  bilish  jarayonining,  tushunchalar  tizimini yaratishning, xotira va idrokni tashkil etishning muhim  mexanizmi ekanligi chuqur tahlil qilinadi. Tadqiqotda L.S. Vigotskiy, E. Sapir va B. Uorf kabi olimlarning til va tafakkur  bog‘liqligi  bo‘yicha  ilgari  surgan  nazariyalari  asosiy  manba  sifatida foydalaniladi.  Tezisda  tilning  nutq  jarayoni  orqali  bolalarda  kognitiv  rivojlanishga ta’siri,  til  birliklarining  abstrakt  tushunchalarni  shakllantirishdagi  roli  va  tilning borliqni idrok etishga ko‘rsatadigan ta’siri yoritiladi. Shuningdek, turli til tuzilmalari va  madaniyatlar  o‘rtasidagi  tafakkur  xususiyatlari  tahlil  qilinadi  hamda  zamonaviy psixolingvistik  tadqiqotlar  asosida  tilning  bilish  jarayonidagi  roli  haqida  xulosalar beriladi.