GAZ TAQSIMLASH STANSIYALARIDA GAZGA HID BERISH JARAYONI - Murodov Sobir Botirovich (Ta'lim innovatsiyasi va integratsiyasi, 2025)
ANNOTATSIYA Ushbu  maqolada  gaz  taqsimlash  stansiyalarida  tabiiy  gazga  hid  berish (odoratizatsiya) jarayoni va uning texnologik ahamiyati yoritilgan. Tabiiy gaz hidsiz bo‘lgani sababli, uning sizib chiqishini o‘z vaqtida aniqlash uchun maxsus odorant moddalar  qo‘shiladi.  Maqolada  odoratizatsiyaning  asosiy  usullari  –  dozatorli  va absorbsiyali  usullar  tahlil  qilinib,  ularning  afzalliklari  va  qo‘llanilish  sohasi  ko‘rib chiqilgan. Shuningdek,  maqolada  odorant  sifatida  ishlatiladigan  asosiy  moddalar  – merkaptanlar va tiopenlarning xususiyatlari haqida ma’lumot berilgan. Gazning sifati va  xavfsizligini  ta’minlash  uchun  odoratizatsiya  jarayoni  doimiy  monitoring  va nazoratni talab qiladi. Shu bois maqolada odorant miqdorini to‘g‘ri dozalash va uni tekshirish tizimlari yoritilgan. Xavfsizlik  choralariga  alohida  e’tibor  qaratilib,  xodimlarning  malakasini oshirish,  shaxsiy  himoya  vositalaridan  foydalanish  va  favqulodda  vaziyatlarga tayyorgarlik  ko‘rish  muhimligi  ta’kidlangan.  Shuningdek,  odoratizatsiya  jarayonida qo‘llaniladigan zamonaviy texnologik uskunalar haqida ham fikr yuritilgan. Mazkur maqola gaz ta’minoti tizimida ishlovchi mutaxassislar va muhandislar uchun muhim ilmiy-amaliy ahamiyatga ega.