PREMENOPOZDA OG'IZ BO'SHLIG'IDAGI O'ZGARISHLAR - Achilova Nodira Ganievna (World Scientific Research Journal, 2025)
Izoh: Ayollarda premenopozal davr tanaga, shu jumladan og'iz bo'shlig'ining to'qimalariga tizimli ta'sir ko'rsatadigan sezilarli gormonal o'zgarishlar bilan birga keladi. Ushbu sharh maqolasining maqsadi ayol hayotining ushbu davrida og'iz bo'shlig'i shilliq qavati, periodontium va tish tizimining holatidagi xarakterli o'zgarishlar to'g'risidagi joriy ma'lumotlarni umumlashtirishdir. Ushbu o'zgarishlarning asosiy patofizyologik mexanizmlari, shuningdek ularning klinik ko'rinishlari va oldini olish va davolashning mumkin bo'lgan yondashuvlari keltirilgan. Dastlab premenopozal davr estrogen etishmovchiligining kalsitonin va paratiroid gormoni (PTH), 1,25OH2 D vitamini sintezi va kaltsiyning ichakda so'rilishiga bilvosita ta'siri natijasida rivojlanadi, deb ishonilgan. Ya'ni, gipoestrogenemiya fonida qon zardobidagi kaltsiy darajasi, paratiroid gormoni, kalsitriol va kalsitonin o'rtasidagi muvozanat buziladi, salbiy kaltsiy balansi hosil bo'ladi, D vitamini etishmovchiligi va ikkilamchi giperparatiroidizm rivojlanadi. Postmenopozda kaltsiy va D vitamini etishmovchiligi ayollarning kamida 70 foizida kuzatiladi